تابلو برق روشنایی

تابلو برق روشنایی، چیزی فراتر از یک جعبه فلزی ساده است؛ در واقع، قلب تپنده و مغز متفکر سیستم روشنایی شما به شمار می‌رود. تصور کنید یک ارکستر بزرگ را که برای نواختن یک سمفونی زیبا به رهبر ارکستر نیازمند است. تابلو برق روشنایی نیز دقیقاً همین نقش را برای سیستم روشنایی شما ایفا می‌کند. بدون آن، هیچ هماهنگی، هیچ کنترلی و هیچ نوری در کار نخواهد بود! درست مانند آنکه رهبر ارکستر را از ارکستر جدا سازید، سیستم روشنایی نیز بدون تابلو برق، عملاً کارایی خود را از دست می‌دهد. اگر شما نیز در پی خرید هوشمندانه، مونتاژ اصولی و اطلاع دقیق از قیمت تابلو برق روشنایی هستید تا فضاهای خود را به بهترین شکل روشن سازید، به جای درستی مراجعه کرده‌اید. در این مقاله جامع و مفصل، ما به عنوان یک راهنمای دلسوز و گام به گام با شما همراه خواهیم بود. هدف ما این است که تمامی زوایای پنهان و آشکار تابلو برق‌های روشنایی را برای شما تبیین نموده و به شما یاری رسانیم تا با دید باز و اطلاعات کافی، بهترین انتخاب را برای نیازهای روشنایی خود اتخاذ نمایید. پس با ما همراه شوید، چرا که قصد داریم به سفری پربار در دنیای تابلو برق‌های روشنایی رهسپار شویم!

تابلو برق روشنایی چیست و چرا مهم است؟

اساساً تابلو برق روشنایی چیست و چرا باید به آن این میزان اهمیت دهیم؟ به بیانی ساده‌تر، تابلو برق روشنایی را می‌توان به عنوان یک محفظه در نظر گرفت، که معمولاً از جنس فلز یا پلاستیک ساخته شده و همچون یک مرکز فرماندهی هوشمند برای سیستم روشنایی شما عمل می‌کند. وظیفه اصلی آن، دریافت منظم جریان الکتریکی ورودی، توزیع آن بین مدارهای مختلف و شاخه‌های گوناگون سیستم روشنایی و در نهایت، انتقال این جریان برق به چراغ‌ها، پروژکتورها و سایر تجهیزات روشنایی شما است تا محیط مورد نظر، خواه منزل، باغ، محل کار یا هر فضای دیگری، غرق در نور و روشنایی گردد.

چرا نمی‌شود سیم‌ها را مستقیم به هم وصل کرد؟

این پرسشی بسیار بجا و احتمالاً مورد تأمل بسیاری از افراد است! چرا این میزان تمهیدات و پیچیدگی؟ چرا نمی‌توان به سهولت و به طور مستقیم سیم‌های برق را به یکدیگر متصل و لامپ‌ها را روشن نمود؟ در پاسخ، مثالی ساده ارائه می‌گردد. تصور کنید قصد دارید تعدادی لامپ پر نور را در نقاط مختلف منزل روشن نمایید. چنانچه بخواهید به شیوه‌ای بسیار ساده و بدون هیچ واسطه‌ای، سیم‌های برق را مستقیماً به هم متصل نمایید، چه پیامدی حاصل خواهد شد؟ نخست آنکه، خطر برق گرفتگی به شدت افزایش خواهد یافت. ایمنی و امنیت به مخاطره افتاده و احتمال وقوع حادثه‌ای ناگوار بسیار بالا خواهد رفت. دوم آنکه، هیچ گونه کنترلی بر سیستم روشنایی اعمال نخواهید کرد. تمامی لامپ‌ها به صورت یکپارچه و همزمان روشن و خاموش می‌شوند و امکان تنظیم نور هر بخش از منزل به صورت مجزا یا روشن نگاه داشتن بخشی خاص، میسر نخواهد بود.

تابلو برق روشنایی دقیقاً برای رفع همین معضلات طراحی شده است. این محفظه با بهره‌گیری از مجموعه‌ای از قطعات هوشمند نظیر فیوزها، کلیدها، محافظ جان و سایر تجهیزات، ایمنی سیستم را به طرز چشمگیری ارتقا می‌بخشد. همچون یک محافظ قدرتمند و دلسوز، از سیستم روشنایی و البته از سلامت شما حفاظت می‌کند. افزون بر این، امکان کنترل مجزای مدارها را فراهم می‌سازد. شما می‌توانید به سهولت نور هر قسمت از فضا را به دلخواه خود تنظیم نمایید، همانند هنرمندی که با رنگ و نور به خلق اثر می‌پردازد. و در نهایت، از تجهیزات روشنایی شما در برابر نوسانات مخرب برق محافظت می‌نماید. همچون یک سپر مستحکم، از آسیب دیدن چراغ‌ها و سایر وسایل برقی ممانعت به عمل آورده و عمر مفید آنها را افزایش می‌دهد. بدین ترتیب، مشخص می‌گردد که تابلو برق روشنایی صرفاً یک محفظه ساده نیست، بلکه ضرورتی اجتناب‌ناپذیر برای هر سیستم روشنایی ایمن و کارآمد محسوب می‌گردد!

انواع تابلو برق روشنایی

دنیای تابلو برق‌های روشنایی، دنیایی متنوع و گسترده است! همانند دنیای خودروها که از مدل‌های اقتصادی تا لوکس و پرقدرت را شامل می‌شود، تابلو برق‌ها نیز انواع و اقسام مختلفی دارند که هر یک برای کاربری معینی طراحی و تولید شده‌اند. به طور کلی و به اختصار، می‌توان آن‌ها را به دو دسته اصلی تقسیم نمود:

• تابلو برق روشنایی تک فاز: این نوع تابلو برق، همچون یک وسیله نقلیه اقتصادی و کم‌حجم، برای مصارف خانگی و سامانه‌های روشنایی کوچک نظیر آپارتمان‌ها، مغازه‌های کوچک یا باغچه‌های شخصی بسیار مناسب است. تابلوهای تک فاز معمولاً کم‌حجم‌تر، سبک‌تر و البته مقرون‌به‌صرفه‌تر بوده و به آسانی می‌توانند نیازهای یک سیستم روشنایی ساده را برآورده سازند.
• تابلو برق روشنایی سه فاز: این نوع تابلو برق، مشابه یک وسیله نقلیه سنگین و پرقدرت، برای مصارف صنعتی، تجاری و سامانه‌های روشنایی بزرگ و سنگین نظیر کارخانه‌ها، مجتمع‌های تجاری، بیمارستان‌ها یا روشنایی معابر و خیابان‌ها طراحی شده است. تابلوهای سه فاز توان و قدرت بیشتری دارند و می‌توانند بارهای الکتریکی سنگین‌تری را بدون هیچ مشکلی تحمل نمایند. بدیهی است که ابعاد بزرگتری نیز داشته و قیمت آنها در مقایسه با تابلوهای تک فاز بیشتر است.

افزون بر این دسته‌بندی اصلی، تابلو برق‌ها از جنبه‌های دیگری نیز با یکدیگر تفاوت دارند. برای مثال، از نظر جنس بدنه (فلزی یا پلاستیکی)، درجه حفاظت در برابر گرد و غبار و رطوبت، نوع قطعات داخلی و موارد بسیار دیگر. به منظور انتخاب بهترین تابلو برق برای کاربری مد نظر، لازم است نیازهای خاص خود را به درستی شناسایی نموده و با یک متخصص برق مشورت نمایید تا مناسب‌ترین گزینه به شما پیشنهاد گردد. این فرایند، مشابه آن است که قصد خرید مسکن داشته باشید؛ در ابتدا باید مشخص کنید به چه نوع مسکنی، با چه ویژگی‌هایی و با چه بودجه‌ای نیازمند هستید.

اجزای اصلی تابلو برق روشنایی

تا اینجا، به اهمیت و انواع گوناگون تابلو برق روشنایی پرداختیم. اکنون زمان آن فرا رسیده است تا نگاهی دقیق‌تر به اجزای داخلی این محفظه انداخته و بررسی کنیم که دقیقاً چه قطعاتی در آن جای گرفته و هر یک چه عملکردی دارند. همانند موتور یک خودرو پیچیده که از هزاران قطعه کوچک و بزرگ تشکیل شده است، تابلو برق نیز از اجزای متعددی تشکیل شده است که هر یک نقش کلیدی خود را در عملکرد صحیح سیستم روشنایی ایفا می‌کنند.

کلید اصلی

کلید اصلی را می‌توان به عنوان مهم‌ترین جزء در تابلو برق تلقی نمود. این کلید بزرگ و حائز اهمیت، همچون یک سوئیچ اصلی، کنترل آغاز و پایان عملکرد سیستم را در دست دارد. با استفاده از این کلید، می‌توانید کل سیستم روشنایی را به طور کامل و یکجا قطع و وصل نمایید. تصور کنید کلیدی بزرگ بر روی پنل یک دستگاه پیشرفته فضایی که با فشردن آن، کلیه اجزا روشن یا خاموش می‌شوند! در مواقع اضطراری نظیر آتش‌سوزی، برق‌گرفتگی و یا به منظور انجام تعمیرات و سرویس‌های دوره‌ای، بهره‌گیری از کلید اصلی امری ضروری و اجتناب‌ناپذیر خواهد بود. با قطع جریان برق از طریق کلید اصلی، می‌توانید با اطمینان خاطر و بدون دغدغه برق‌گرفتگی، به انجام تعمیرات مبادرت ورزید و یا از بروز یک حادثه بزرگ جلوگیری نمایید.

فیوزها و محافظ جان

فیوزها و محافظ جان، دو جزء حیاتی و بسیار مهم در تابلو برق محسوب می‌شوند که وظیفه حفاظت از سیستم و سلامت شما را بر عهده دارند. این دو قطعه، همچون نگهبانانی هوشیار و همواره بیدار، به طور شبانه‌روزی مراقب سیستم روشنایی شما هستند تا هیچ خطری آن را تهدید نکند.

فیوزها، قطعات کوچک و کم‌هزینه‌ای هستند که در ظاهر شاید بسیار ساده به نظر برسند، اما در واقع نقش بسزایی را ایفا می‌کنند. وظیفه اصلی فیوزها، ورود به مدار در صورت افزایش جریان غیرمجاز (به عنوان مثال، در اثر اتصال کوتاه یا اضافه بار) و قطع مدار به سرعت است. تصور کنید سیمی ظریف و حساس که در داخل فیوز جای گرفته است، هنگامی که جریان برق بیش از حد از آن عبور می‌کند، همانند پلی نازک زیر فشار مضاعف، ذوب شده و ارتباط را قطع می‌نماید. این عملکرد، مانع از سوختن سیم‌ها، بروز آتش‌سوزی و آسیب دیدن تجهیزات الکتریکی می‌گردد. فیوزها در حقیقت همچون فداییان سیستم عمل می‌کنند، خود آسیب می‌بینند تا از وارد آمدن خسارت به قطعات گران‌قیمت‌تر و مهم‌تر جلوگیری نمایند.

محافظ جان (یا کلید جریان نشتی – RCCB)، قطعه‌ای هوشمندتر و پیشرفته‌تر است که وظیفه حفاظت از افراد در برابر خطر برق‌گرفتگی را بر عهده دارد. محافظ جان، به طور مداوم جریان ورودی و خروجی مدار را با یکدیگر مقایسه می‌کند. در شرایط عادی، این دو جریان باید کاملاً با یکدیگر برابر باشند. لیکن، چنانچه به هر دلیلی (مثلاً به علت آسیب دیدن عایق سیم‌ها یا تماس مستقیم با بخش‌های برق‌دار)، جریان برق از مسیر اصلی خود منحرف شده و به بدن انسان یا حیوان منتقل گردد، محافظ جان به سرعت متوجه این نشتی جریان می‌گردد و در کسری از ثانیه، جریان برق را قطع می‌نماید. این عملکرد، مانع از برق‌گرفتگی و آسیب‌های جدی به افراد می‌گردد. محافظ جان، به مثابه فرشته نجاتی عمل می‌کند که جان شما را در شرایط مخاطره‌آمیز حفظ می‌نماید.

کلیدهای مینیاتوری (MCB)

کلیدهای مینیاتوری که به اختصار MCB نیز نامیده می‌شوند، قطعاتی هستند که به منظور کنترل مجزای مدارهای روشنایی به کار می‌روند. تصور کنید ساختمانی بزرگ با اتاق‌ها و فضاهای گوناگون که هر یک به نورپردازی مستقلی نیازمندند. به جای آنکه تمامی چراغ‌ها را به طور یکجا روشن و خاموش نمایید، می‌توانید با استفاده از کلیدهای مینیاتوری، نور هر قسمت از فضا را به دلخواه خود تنظیم کنید. به عنوان مثال، صرفاً چراغ‌های پذیرایی را روشن نموده، چراغ‌های اتاق خواب را خاموش کنید، نور آشپزخانه را کاهش دهید و غیره. این قابلیت کنترل‌پذیری بالا، علاوه بر آنکه آسایش و راحتی را برای شما به ارمغان می‌آورد، به صرفه‌جویی در مصرف انرژی نیز کمک شایانی می‌نماید. با بهره‌گیری از کلیدهای مینیاتوری، دیگر نیازی به روشن نمودن کل سیستم روشنایی برای روشن ساختن بخش کوچکی از فضا نخواهید داشت. تنها کافی است کلید مربوط به آن قسمت را فعال نموده و از نور مطلوب خود بهره‌مند شوید.

کنتاکتورها و تایمرها

کنتاکتورها و تایمرها، قطعاتی هستند که به تابلو برق روشنایی قابلیت اتوماسیون می‌بخشند. به این معنا که می‌توانید سیستم روشنایی را به گونه‌ای تنظیم نمایید که به صورت خودکار و بدون نیاز به دخالت مستقیم شما روشن و خاموش گردد. تصور کنید سیستم روشنایی هوشمندی را که به صورت خودکار زمان روشن و خاموش شدن چراغ‌ها را تشخیص می‌دهد!

تایمرها، دقیقاً همین وظیفه را بر عهده دارند. با استفاده از تایمرها می‌توانید زمان روشن و خاموش شدن چراغ‌ها را از پیش تعیین نمایید. به عنوان مثال، می‌توانید تنظیم کنید که چراغ‌های حیاط به صورت خودکار هنگام غروب آفتاب روشن شده و در سپیده‌دم خاموش گردند. یا چراغ‌های راهروی ساختمان، صرفاً در ساعات معینی از شب روشن باشند. این قابلیت برای روشنایی معابر، پارک‌ها، نمای ساختمان‌ها و فضاهای عمومی بسیار کاربردی بوده و به بهینه‌سازی مصرف انرژی نیز کمک قابل توجهی می‌نماید.

کنتاکتورها، قطعاتی هستند که عمدتاً برای کنترل مدارهای پرقدرت‌تر به کار گرفته می‌شوند. به عنوان نمونه، برای روشن و خاموش کردن پروژکتورهای پر نور، چراغ‌های صنعتی یا سیستم‌های روشنایی وسیع. کنتاکتورها در واقع همچون کلیدهای الکترومغناطیسی عمل می‌کنند که با اعمال یک جریان الکتریکی اندک، قادرند مداری پرقدرت را قطع و وصل نمایند. تلفیق کنتاکتورها و تایمرها، سامانه اتوماسیون روشنایی کارآمد و قدرتمندی را پدید می‌آورد که می‌تواند نیازهای متنوع روشنایی را به نحو احسن برآورده سازد.

خرید تابلو برق روشنایی

تهیه تابلو برق روشنایی، تصمیمی خطیر و حائز اهمیت برای هر پروژه روشنایی محسوب می‌گردد. تابلو برق نامناسب و فاقد کیفیت، می‌تواند مشکلات و چالش‌های متعددی را در سیستم روشنایی شما ایجاد نماید، از خاموشی‌های ناگهانی و مکرر گرفته تا خطر آتش‌سوزی و برق‌گرفتگی. بنابراین، به منظور اتخاذ تصمیمی آگاهانه و مطمئن، لازم است به نکات حائز اهمیتی توجه نموده و با دیدی روشن به انتخاب مبادرت ورزید. چگونه می‌توان بهترین انتخاب را رقم زد؟ این پرسشی است که در این بخش به آن پاسخ خواهیم داد.

نیازهای خودتان را مشخص کنید

نخستین و اساسی‌ترین گام در راستای تهیه تابلو برق، تعیین دقیق نیازهای کاربری شما است. باید از خود بپرسید: روشنایی را دقیقاً برای چه مکانی در نظر دارید؟ چه نوع فضایی قرار است روشن گردد؟ مساحت فضا چه میزان است؟ چه تعداد چراغ و تجهیزات روشنایی در اختیار دارید؟ توان مصرفی کل سیستم روشنایی چقدر تخمین زده می‌شود؟ پاسخگویی به این پرسش‌های کلیدی، همچون تهیه یک طرح جامع، به شما کمک خواهد نمود تا نوع، ابعاد و مشخصات فنی مطلوب تابلو برق را به درستی تشخیص دهید.

برای مثال، چنانچه قصد روشنایی آپارتمانی کوچک را دارید، یک تابلو برق تک فاز کم‌حجم با شمار محدود مدارها، احتمالاً کافی خواهد بود. لیکن، در صورتی که هدف روشنایی کارخانه‌ای وسیع یا مجتمع تجاری بزرگ باشد، به تابلو برق سه فاز قدرتمند با تعداد مدارهای زیاد و تجهیزات حفاظتی پیشرفته نیازمند خواهید بود. اگر برای روشنایی باغچه یا فضای باز به دنبال تابلو برق هستید، باید به درجه حفاظت تابلو در برابر رطوبت و گرد و غبار نیز توجه ویژه‌ای معطوف نمایید. بنابراین، پیش از هر اقدامی، نیازسنجی دقیق و کامل را در دستور کار قرار دهید. این فرایند، مشابه عملکرد یک خیاط ماهر است که پیش از برش پارچه، ابتدا ابعاد و مدل لباس را تعیین می‌کند!

کیفیت را فدای قیمت نکنید

بهای تابلو برق روشنایی، بدون شک یکی از عوامل مهم و تاثیرگذار در تصمیم‌گیری شما به شمار می‌رود. همگان تمایل دارند محصولی باکیفیت را با بهترین قیمت ممکن تهیه نمایند. لیکن، همواره به یاد داشته باشید که در حوزه تابلو برق‌ها، کیفیت نباید تحت هیچ شرایطی قربانی قیمت ارزان گردد. تابلو برق ارزان قیمت و فاقد کیفیت، ممکن است در نگاه اول بسیار وسوسه‌انگیز جلوه نماید و از نظر اقتصادی جذاب به نظر برسد، اما در بلندمدت می‌تواند خساراتی جبران‌ناپذیر را به دنبال داشته باشد. تصور کنید ساختمانی را با مصالح نامرغوب بنا نمایید، چه بسا در ابتدا هزینه‌های شما کاهش یابد، اما پس از گذشت مدت زمان کوتاهی، ناگزیر خواهید بود مبالغی به مراتب بیشتر را صرف جبران خسارات نمایید. تابلو برق فاقد کیفیت نیز دقیقاً از همین قاعده پیروی می‌کند.

تابلو برق بی‌کیفیت، احتمالاً از قطعات نامرغوب و غیراستاندارد ساخته شده، سیم‌کشی داخلی آن ضعیف و غیرایمن بوده و تجهیزات حفاظتی کافی را نیز شامل نمی‌شود. این امر، به معنای افزایش ریسک آتش‌سوزی، برق‌گرفتگی، خرابی زودرس قطعات و هزینه‌های تعمیر و نگهداری فزاینده خواهد بود. بنابراین، به جای تمرکز صرف بر قیمت پایین‌تر، به دنبال تابلو برقی باشید که هم از قیمت مناسبی برخوردار بوده و هم با قطعات باکیفیت و استاندارد تولید شده باشد. همچون یک سرمایه‌گذاری بلندمدت، در ابتدای امر هزینه‌ای بیشتر را متحمل می‌شوید، اما در مقابل آرامش خاطر، ایمنی و طول عمر طولانی‌تر سیستم روشنایی خود را تضمین خواهید نمود.

برندهای معتبر را انتخاب کنید

انتخاب برندی معتبر و خوشنام، رویکردی اطمینان‌بخش در راستای تهیه تابلو برق باکیفیت محسوب می‌گردد. برندهای معتبر، سال‌ها تجربه و تخصص در زمینه تولید تجهیزات الکتریکی را دارا بوده، از قطعات مرغوب و باکیفیت بهره می‌گیرند، محصولات خود را مطابق با استانداردهای بین‌المللی تولید نموده و عموماً خدمات پس از فروش و ضمانت‌نامه‌های معتبری را نیز ارائه می‌دهند. اعتماد به نام‌های آشنا، مشابه مراجعه به پزشک متخصص و مجرب است؛ اطمینان خاطر بیشتری را به همراه داشته و می‌دانید که درمان بهتری را دریافت خواهید نمود.

بدیهی است که این امر به آن معنا نیست که برندهای کمتر شناخته شده لزوماً فاقد کیفیت هستند، لیکن احتمال تهیه محصول نامرغوب از برندهای ناشناخته بیشتر خواهد بود. برندهای معتبر، معمولاً محصولات خود را با گارانتی عرضه می‌نمایند و در صورت بروز اشکال، پشتیبانی مقتضی را ارائه می‌دهند. این ضمانت‌نامه و خدمات پس از فروش، نوعی تاییدیه کیفیت تلقی شده و اطمینان خاطر بیشتری را برای شما به ارمغان می‌آورد. لذا، سعی بر آن داشته باشید که از برندهای معتبر و خوش‌نام تابلو برق مورد نیاز خود را تهیه نمایید. تحقیق و بررسی نموده، نظرات مصرف‌کنندگان را مطالعه و از متخصصان یاری طلبید تا بهترین برند را برگزینید.

مونتاژ تابلو برق روشنایی

مونتاژ تابلو برق روشنایی، فرآیندی کاملاً تخصصی و حساس به شمار می‌رود که مستلزم دانش فنی، مهارت و تجربه کافی در حوزه برق‌کاری است. چنانچه شما یک برقکار حرفه‌ای و مجرب نیستید، به هیچ وجه توصیه نمی‌شود که شخصاً به مونتاژ تابلو برق مبادرت ورزید. این کار، مشابه جراحی ظریف و پیچیده مغز است که نیازمند تخصص و دقت فراوان بوده و کوچک‌ترین اشتباهی می‌تواند عواقب جبران‌ناپذیری را به همراه داشته باشد.

خطرات برق گرفتگی را دست کم نگیرید

برق گرفتگی، خطری جدی و بالقوه مرگبار است که هرگز نباید آن را دست کم گرفت. در صورتی که با اصول سیم‌کشی، نقشه‌خوانی مدارهای الکتریکی و استانداردهای ایمنی برق‌کاری آشنایی کافی ندارید، به هیچ وجه اقدام به مونتاژ تابلو برق ننمایید. این اقدام، نه تنها سلامت شما را به خطر می‌اندازد، بلکه می‌تواند منجر به آتش‌سوزی، آسیب دیدن تجهیزات و خسارات مالی نیز گردد. ایمنی، همواره باید اولویت نخست شما باشد. مشابه رانندگی با سرعت غیرمجاز بدون داشتن گواهینامه، مونتاژ تابلو برق بدون دانش و مهارت کافی نیز ریسکی غیرقابل پذیرش است. این امر را به متخصصان و برقکاران مجرب و کارآزموده محول نمایید تا با آسودگی خاطر از روشنایی بی‌نقص و ایمن بهره‌مند شوید.

مراحل مونتاژ (توصیف اجمالی)

با این وجود، چنانچه همچنان کنجکاو به کسب اطلاعات در خصوص مراحل مونتاژ تابلو برق روشنایی هستید، در ادامه، شرحی اجمالی و خلاصه از این مراحل ارائه می‌گردد. لیکن، مجدداً تاکید می‌شود که این توضیحات صرفاً به منظور اطلاع‌رسانی و آشنایی کلی بوده و نباید به عنوان راهنمای عملی برای مونتاژ تابلو برق تلقی گردد. مراحل مونتاژ تابلو برق روشنایی، به طور خلاصه شامل موارد ذیل است:

1. تهیه نقشه دقیق: نخستین گام، تهیه نقشه‌ای دقیق و کامل از مدار روشنایی و تابلو برق است. این نقشه، همچون یک طرح جامع، تمامی جزئیات سیم‌کشی، محل استقرار قطعات، نوع و اندازه سیم‌ها و … را مشخص می‌سازد. نقشه دقیق، مبنا و اساس مونتاژ صحیح و ایمن تابلو برق محسوب می‌گردد.
2. نصب بدنه تابلو: در این مرحله، بدنه تابلو برق (محفظه فلزی یا پلاستیکی) در موقعیت مناسب و از پیش تعیین شده نصب می‌گردد. محل نصب تابلو برق باید دسترسی آسان، تهویه مطبوع و فضای کافی جهت سیم‌کشی و تعمیرات را دارا باشد.
3. نصب قطعات داخلی: در این مرحله، نوبت به نصب قطعات داخلی تابلو برق می‌رسد. قطعاتی نظیر کلید اصلی، فیوزها، محافظ جان، کلیدهای مینیاتوری، کنتاکتورها، تایمرها، ترمینال‌ها و سیم‌ها، همگی باید مطابق با نقشه و به ترتیب صحیح در جایگاه خود نصب گردند. نصب صحیح و مستحکم قطعات، برای عملکرد مطلوب و ایمن تابلو برق از اهمیت بسزایی برخوردار است.
4. سیم‌کشی دقیق: سیم‌کشی داخلی تابلو برق، یکی از حساس‌ترین و مهم‌ترین مراحل مونتاژ محسوب می‌گردد. سیم‌کشی باید دقیق، منظم، با استفاده از سیم‌های مناسب و مطابق با نقشه به انجام رسد. رنگ‌بندی سیم‌ها، اتصالات مستحکم و عایق‌بندی مناسب، از نکات کلیدی در این مرحله به شمار می‌روند. سیم‌کشی غیر اصولی، می‌تواند منجر به اتصال کوتاه، گرم شدن سیم‌ها، آتش‌سوزی و آسیب دیدن قطعات گردد.
5. تست و راه‌اندازی نهایی: آخرین گام، تست و راه‌اندازی تابلو برق است. پس از اتمام فرآیند مونتاژ و سیم‌کشی، لازم است کلیه اتصالات، قطعات و عملکرد مدارها به دقت تست و بررسی شوند. تست شامل بررسی ولتاژ، جریان، مقاومت عایق و عملکرد کلیدها و فیوزها می‌گردد. پس از حصول اطمینان از صحت عملکرد تمامی اجزا، می‌توانید تابلو برق را راه‌اندازی نموده و از روشنایی بی‌نقص و ایمن بهره‌مند شوید.

قیمت تابلو برق روشنایی

بهای تابلو برق روشنایی، همانند طیف رنگی گسترده، بسته به عوامل متعددی می‌تواند بسیار متغیر باشد. تعیین بهای دقیق و مشخص برای تمامی انواع تابلو برق‌ها امکان‌پذیر نیست. نوع تابلو برق (تک فاز یا سه فاز)، ابعاد و اندازه آن، کیفیت قطعات داخلی، برند تولیدکننده، نوع تجهیزات حفاظتی، درجه حفاظت، هزینه مونتاژ و عوامل بسیار دیگر، همگی در تعیین بهای نهایی تابلو برق موثر هستند. همانند بهای یک خودرو که بر اساس مدل، آپشن‌ها و برند تولیدکننده، از مبالغ اندک تا ارقام قابل توجه متغیر است! به منظور کسب تصوری کلی از دامنه قیمت‌ها، لازم است با عوامل موثر بر بهای تابلو برق آشنا شوید.

عوامل موثر بر قیمت

• نوع و ابعاد تابلو برق: همانطور که پیش‌تر نیز اشاره شد، تابلو برق‌های سه فاز به دلیل توان و ظرفیت بالاتر، عموماً گران‌تر از تابلو برق‌های تک فاز هستند. ابعاد و اندازه تابلو برق نیز در تعیین قیمت نقش دارد. تابلو برق‌های بزرگتر که برای سامانه‌های روشنایی وسیع‌تر طراحی شده‌اند، طبیعتاً قطعات بیشتر و بدنه بزرگتری را شامل می‌شوند و در نتیجه، گران‌تر خواهند بود.
• کیفیت قطعات داخلی: کیفیت قطعات داخلی تابلو برق، مهم‌ترین عامل تعیین‌کننده بهای آن است. بهره‌گیری از قطعات باکیفیت، برندهای معتبر و انطباق با استانداردهای رایج، بهای تابلو برق را افزایش می‌دهد، لیکن در مقابل طول عمر بیشتر، عملکرد مطمئن‌تر و ایمنی بالاتری را نیز برای شما به ارمغان می‌آورد. مشابه انتخاب تلفن همراه؛ آیا بین برندی شناخته‌شده و باکیفیت و برندی ناشناخته و ارزان‌قیمت، کدام را برمی‌گزینید؟ قطعات باکیفیت، گران‌تر هستند، اما ارزش پرداخت هزینه بیشتر را دارند.
• هزینه مونتاژ: در صورتی که مونتاژ تابلو برق را به یک برقکار متخصص محول نمایید، لازم است هزینه دستمزد وی را نیز مد نظر قرار دهید. دستمزد برقکار، بسته به پیچیدگی کار، زمان مورد نیاز و تجربه برقکار، می‌تواند متغیر باشد. با این حال، به یاد داشته باشید، هزینه دستمزد برقکار، سرمایه‌گذاری ارزشمندی در راستای تضمین ایمنی و کیفیت کار محسوب می‌گردد.

راهکارهای کاهش هزینه

علی‌رغم تاکید بر اهمیت کیفیت، راهکارهایی جهت کاهش هزینه‌های خرید تابلو برق روشنایی وجود دارد که می‌توانید از آن‌ها بهره‌گیری نمایید تا خریدی اقتصادی‌تر و مقرون‌به‌صرفه‌تر را تجربه کنید. در ادامه، به برخی از این راهکارها اشاره می‌گردد:

• نیازهای واقعی خودتان را مشخص کنید: از تهیه تابلو برق با ابعاد و توان بیش از حد نیاز خود اجتناب نمایید. تابلو برق با ابعاد بزرگ، نه تنها هزینه بیشتری را به همراه خواهد داشت، بلکه ممکن است فضای قابل توجهی را نیز اشغال نماید. نیازهای واقعی سیستم روشنایی خود را به دقت بررسی نموده و بر اساس آن، تابلو برق مناسب یا پست برق فشار ضعیف را انتخاب نمایید. تابلو برق مناسب و متناسب با نیاز شما، هم از نظر قیمت و هم از نظر کارایی، بهترین گزینه خواهد بود.
• از برندهای اقتصادی‌تر استفاده کنید: برندهای معتبر متعددی در بازار وجود دارند که محصولات باکیفیت و قیمت مناسب را ارائه می‌نمایند. لزومی به انتخاب گران‌ترین برندها نیست. تحقیق و بررسی نموده، نظرات مصرف‌کنندگان را مطالعه و از متخصصان مشورت بگیرید تا برندهای اقتصادی‌تر و در عین حال باکیفیت را شناسایی نمایید. مشابه خرید مواد غذایی؛ هم برندهای گران‌قیمت و هم برندهای باکیفیت و مقرون‌به‌صرفه در دسترس هستند.
• مونتاژ را خودتان انجام ندهید (در صورت عدم تخصص!): احتمالاً وسوسه شوید که به منظور صرفه‌جویی در هزینه دستمزد برقکار، مونتاژ تابلو برق را شخصاً به انجام رسانید. لیکن، این اقدام ریسک بسیار بزرگی را به همراه داشته و به هیچ وجه توصیه نمی‌گردد. خطا در مونتاژ تابلو برق، می‌تواند خساراتی جبران‌ناپذیر را به بار آورد، از جمله آتش‌سوزی، برق‌گرفتگی و آسیب دیدن تجهیزات. هزینه جبران این خسارات، به مراتب بیشتر از دستمزد یک برقکار متخصص خواهد بود. بنابراین، برای مونتاژ تابلو برق، حتماً به متخصصان مجرب و کارآزموده مراجعه نموده و ایمنی را قربانی صرفه‌جویی ننمایید.

نکات مهم در نگهداری تابلو برق روشنایی

تابلو برق روشنایی نیز همانند هر دستگاه الکتریکی دیگر، نیازمند نگهداری و مراقبت دوره‌ای است. نگهداری صحیح و منظم از تابلو برق، طول عمر آن را افزایش داده، عملکرد آن را بهبود بخشیده و از بروز خرابی‌های ناگهانی ممانعت به عمل می‌آورد. یک سرویس دوره‌ای و مراقبت ساده، می‌تواند از تحمیل هزینه‌های سنگین تعمیرات و تعویض تابلو برق در آینده جلوگیری نماید. افزایش طول عمر با مراقبت صحیح، شعاری هوشمندانه برای نگهداری تابلو برق روشنایی است!

بازرسی دوره‌ای

بازرسی دوره‌ای و منظم تابلو برق‌های کنترل موتور، همچون چشمی بینا و هوشیار، می‌تواند مشکلات و خرابی‌های احتمالی را در مراحل اولیه شناسایی نموده و از بروز مشکلات جدی‌تر جلوگیری نماید. به طور منظم و حداقل سالی یک بار، تابلو برق را به دقت بازرسی نمایید. به دنبال نشانه‌های خرابی باشید، از جمله:

• سیم‌های شل شده یا قطع شده: اتصالات سیم‌ها را بررسی نموده و اطمینان حاصل کنید که هیچ سیمی شل یا قطع نشده باشد.
• قطعات آسیب دیده یا سوخته: به دنبال قطعات آسیب دیده، ترک خورده، سوخته یا تغییر رنگ داده بگردید.
• بوی سوختگی یا دود: در صورتی که بوی سوختگی یا دود از تابلو برق استشمام می‌کنید، بی‌درنگ جریان برق را قطع نموده و با یک متخصص تماس حاصل نمایید.
• صداهای غیرعادی: به صداهای غیرعادی نظیر وز وز، جرقه یا صدای سوختن از داخل تابلو برق گوش فرا دهید.
• گرمای بیش از حد: چنانچه بدنه تابلو برق به طور غیر معمول گرم شده است، این امر می‌تواند نشانه بروز مشکلی جدی باشد.

در صورت مشاهده هرگونه مشکل یا نشانه غیرعادی، بی‌درنگ به یک متخصص برقکار مجرب مراجعه نمایید. تحت هیچ شرایطی سعی در تعمیر مشکلات تابلو برق به صورت شخصی ننمایید، مگر آنکه تخصص و دانش کافی در این زمینه را دارا باشید. ایمنی را همواره در اولویت قرار دهید.

سرویس و تعمیرات دوره‌ای

سرویس و تعمیرات دوره‌ای تابلو برق، به مثابه معاینات سالانه پزشکی، اقدامی پیشگیرانه و هوشمندانه در راستای حفظ سلامت سیستم روشنایی شما محسوب می‌گردد. به طور دوره‌ای و حداقل هر دو سال یکبار، سرویس و تعمیرات تابلو برق را به انجام رسانید. سرویس و تعمیرات تابلو برق عموماً شامل موارد ذیل می‌گردد:

• تمیزکاری قطعات داخلی: گرد و غبار و آلودگی‌ها می‌توانند بر عملکرد قطعات اثر منفی گذارند. قطعات داخلی تابلو برق باید به طور منظم تمیز شوند.
• بررسی اتصالات: کلیه اتصالات سیم‌ها، ترمینال‌ها و قطعات باید بررسی و مستحکم گردند.
• تست عملکرد قطعات: عملکرد کلیدها، فیوزها، محافظ جان و سایر قطعات باید مورد تست و ارزیابی قرار گیرد.
• تعویض قطعات فرسوده: قطعاتی که فرسوده یا آسیب دیده‌اند، باید تعویض گردند.

سرویس و تعمیرات منظم تابلو برق، از بروز مشکلات جدی‌تر جلوگیری نموده، عمر تابلو برق را افزایش داده و از تحمیل هزینه‌های تعمیرات سنگین در آینده پیشگیری می‌نماید. پیشگیری، همواره بر درمان ارجحیت دارد!

جمع‌بندی

تابلو برق روشنایی، نقشی بنیادین و غیرقابل چشم‌پوشی در هر سیستم روشنایی را ایفا می‌نماید. انتخاب درست، مونتاژ اصولی و نگهداری منظم تابلو برق، همچون مثلثی طلایی، تضمین‌کننده روشنایی بی‌نقص، ایمن، کارآمد و باکیفیت برای شما خواهد بود. با انتخاب تابلو برقی مناسب، قادر خواهید بود نورپردازی دلخواه خود را در هر فضایی پدید آورید، مصرف انرژی را بهینه نموده، ایمنی سیستم را تضمین کرده و از طول عمر بالای تجهیزات روشنایی خود بهره‌مند گردید. روشنایی بی‌نقص، با تابلو برق مناسب، رویایی دست‌یافتنی است که با اندکی دقت و توجه، تحقق خواهد یافت. امید است این راهنمای جامع و مفصل، همچون چراغ راهنمایی، شما را در انتخاب آگاهانه و بهره‌گیری صحیح از تابلو برق روشنایی یاری رسانده و بتوانید با اطلاعات مکفی، بهترین تصمیم را برای روشنایی فضاهای خود اتخاذ فرمایید. همواره منازلتان روشن باد!

پرسش‌های متداول

1. فاصله زمانی مناسب برای بازرسی دوره‌ای تابلو برق روشنایی چه میزان است؟

بهترین بازه زمانی برای بازرسی دوره‌ای تابلو برق روشنایی، حداقل یک بار در سال است. شایان ذکر است که در محیط‌های صنعتی، کارگاهی، پر گرد و غبار یا دارای رطوبت بالا، فواصل بازرسی می‌بایست کوتاه‌تر و دفعات آن بیشتر گردد، به عنوان مثال هر شش ماه یا حتی هر سه ماه یکبار. بازرسی منظم و دوره‌ای، می‌تواند مشکلات احتمالی را در مراحل ابتدایی شناسایی نموده و از وقوع خرابی‌های جدی‌تر و پرهزینه‌تر ممانعت به عمل آورد. همواره پیشگیری، بهتر از درمان است!

2. آیا امکان بهره‌گیری از تابلو برق روشنایی برای روشنایی اضطراری وجود دارد؟

به طور قطع، امکان استفاده از تابلو برق روشنایی برای تامین روشنایی اضطراری نیز وجود دارد. به منظور تحقق این امر، می‌بایست تجهیزات جانبی نظیر باتری، شارژر و اینورتر را به تابلو برق اضافه نمود. سامانه روشنایی اضطراری، در مواقع قطع جریان برق اصلی به صورت اتوماتیک وارد مدار شده و روشنایی ضروری و حیاتی را برای مدت زمان معینی فراهم می‌سازد. روشنایی اضطراری، برای ساختمان‌های مسکونی، تجاری، اداری، بیمارستان‌ها، کارخانجات و اماکن عمومی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار بوده و می‌تواند در شرایط بحرانی، از بروز حوادث ناگوار جلوگیری نموده و ایمنی افراد را تضمین نماید. تابلو برق‌های اختصاصی روشنایی اضطراری نیز در بازار موجود می‌باشند که به صورت پیش‌فرض این تجهیزات را شامل می‌گردند.

3. برترین برندهای تولیدکننده تابلو برق روشنایی در ایران کدامند؟

خوشبختانه، در ایران برندهای معتبر و باکیفیت متعددی در عرصه تولید تابلو برق‌های روشنایی منطبق با استانداردهای رایج فعالیت می‌نمایند. انتخاب برترین برند، وابسته به نوع نیاز، بودجه و ترجیحات شخصی شما خواهد بود. تعدادی از برندهای معتبر و شناخته شده ایرانی در حوزه تولید تابلو برق روشنایی عبارتند از:

• برندهای معتبر ایرانی: [نام چند برند معتبر ایرانی تابلو برق را در این قسمت ذکر کنید، به عنوان مثال تابلو آسیا، رعد، پارس فانال، الکترو کاوه و غیره …] (می‌توانید با جستجویی ساده در فضای آنلاین، فهرست جامع‌تری از برندهای معتبر ایرانی را ملاحظه نمایید.)

این برندها، سال‌ها تجربه در زمینه تولید تجهیزات الکتریکی را دارا بوده، از قطعات مرغوب بهره گرفته و محصولات خود را مطابق با استانداردهای ملی و بین‌المللی تولید می‌نمایند. پیش از خرید، حتماً تحقیق نموده، مشخصات فنی محصولات برندهای گوناگون را مقایسه کرده، نظرات مصرف‌کنندگان را مطالعه نموده و از متخصصان برق مشاوره دریافت نمایید تا بهترین برند را بر اساس نیازهای خود انتخاب فرمایید.

4. آیا امکان خرید آنلاین تابلو برق روشنایی وجود دارد؟

بله، در عصر حاضر، امکان تهیه تابلو برق روشنایی به صورت آنلاین نیز فراهم می‌باشد. فروشگاه‌های آنلاین معتبر بسیاری به عرضه تابلو برق روشنایی و قطعات و تجهیزات جانبی آن مبادرت می‌ورزند. خرید آنلاین تابلو برق، می‌تواند مزایای متعددی را به همراه داشته باشد، از جمله دسترسی به تنوع گسترده‌تر محصولات، سهولت مقایسه قیمت‌ها، صرفه‌جویی در زمان و هزینه رفت و آمد و امکان خرید از هر نقطه‌ای از کشور.

لیکن پیش از اقدام به خرید آنلاین تابلو برق، توجه به نکات حائز اهمیتی ضروری است:

• از اعتبار و اطمینان فروشگاه آنلاین اطمینان حاصل نمایید. منحصراً از فروشگاه‌های معتبر و شناخته شده‌ای خرید کنید که دارای نماد اعتماد الکترونیکی (e-namad) باشند.
• به مشخصات فنی و ویژگی‌های محصول دقت نمایید. پیش از خرید، مشخصات فنی تابلو برق، ابعاد، نوع قطعات داخلی، درجه حفاظت و سایر ویژگی‌های مهم را به دقت بررسی نموده و اطمینان حاصل کنید که با نیازهای شما همخوانی دارند.
• شرایط گارانتی و خدمات پس از فروش را ارزیابی نمایید. از وجود گارانتی معتبر و خدمات پس از فروش مناسب برای تابلو برق اطمینان حاصل کنید.
• نظرات و دیدگاه‌های مشتریان پیشین را مطالعه نمایید. قبل از خرید، نظرات و تجربیات مصرف‌کنندگانی که پیش‌تر از آن فروشگاه خرید کرده‌اند را بررسی کنید.
• در صورت امکان، از فروشگاه‌های آنلاینی خرید نمایید که امکان استرداد کالا را نیز فراهم آورده باشند.

با رعایت این نکات، می‌توانید خریدی آنلاین، ایمن و مطمئن برای تابلو برق روشنایی را تجربه نمایید.

5. تفاوت تابلو برق روشنایی روکار و توکار در چیست؟

تابلو برق روشنایی روکار و توکار، دو نوع اصلی از تابلو برق‌های روشنایی به شمار می‌روند که از جنبه نحوه نصب و ظاهر با یکدیگر متمایز می‌گردند.

• تابلو برق روشنایی روکار: تابلو برق روکار، بر روی سطح دیوار نصب شده و بدنه آن به طور کامل قابل رؤیت است. نصب تابلو برق روکار ساده‌تر و سریع‌تر بوده و نیازی به تخریب دیوار ندارد. تابلو برق‌های روکار، غالباً برای مکان‌هایی که امکان نصب توکار میسر نیست یا ملاحظات زیبایی ظاهری از اولویت کمتری برخوردارند، مناسب می‌باشند. نظیر انبارها، پارکینگ‌ها، کارگاه‌ها و فضاهای صنعتی. تعمیر و نگهداری تابلو برق‌های روکار نیز معمولاً تسهیل شده است، چرا که دسترسی به قطعات داخلی آسان‌تر است.
• تابلو برق روشنایی توکار: تابلو برق توکار، در داخل دیوار نصب شده و تنها درب آن قابل مشاهده است. نصب تابلو برق توکار پیچیده‌تر و زمان‌برتر بوده و مستلزم تخریب دیوار و ایجاد حفره است. لیکن، از ظاهر زیباتر و آراسته‌تری برخوردار بوده و با دکوراسیون داخلی فضا هماهنگی بیشتری دارد. تابلو برق‌های توکار، معمولاً برای مکان‌های مسکونی، اداری، تجاری و فضاهایی که زیبایی بصری از اهمیت بسزایی برخوردار است، ترجیح داده می‌شوند. مجتمع‌های مسکونی، آپارتمان‌ها، مغازه‌ها و دفاتر کار، از جمله اماکنی هستند که عموماً از تابلو برق توکار بهره می‌گیرند.

انتخاب بین تابلو برق روکار و توکار، تابع سلیقه شخصی، نوع فضا، شرایط نصب و ملاحظات زیبایی‌شناختی شما خواهد بود. هر دو نوع تابلو برق، مزایا و معایب خاص خود را دارا می‌باشند. نکته حائز اهمیت، انتخاب تابلو برقی است که از منظر فنی و ایمنی، استانداردهای لازم را احراز نموده و نیازهای روشنایی شما را به نحو مطلوب برآورده سازد.